Ìṣẹ̀dá tuntun bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú èrò kan. Sísọ èrò yẹn di ohun ìní ìṣòwò nílò ìmọ̀. Ìṣẹ̀dá tuntun tó ń gbèrú nílò àwọn ògbóǹkangí tó ní ìmọ̀ nípa ìwé àṣẹ tí wọ́n lè ran àwọn onímọ̀ nípa ìwé àṣẹ lọ́wọ́ láti túmọ̀ àwọn ohun tí wọ́n ṣe sí ìwé àṣẹ.
Ètò Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ Àkọsílẹ̀ Ẹ̀tọ́ Àṣẹ Àgbáyé (IPTDP) fi èyí hàn ní pàtó. Láti ọdún 2022, Ètò yìí ti kọ́ àwọn ògbóǹtarìgì ẹ̀tọ́ àṣẹ láti orílẹ̀-èdè 59 pẹ̀lú ète kan ṣoṣo: mímú wọn ní àwọn ọgbọ́n tí ó yẹ láti ran àwọn olùdámọ̀ràn lọ́wọ́ láti kọ àwọn ìbéèrè ẹ̀tọ́ àṣẹ.
Àwọn ògbóǹtarìgì tó lé ní ọgọ́rùn-ún ló ti parí ìrìn àjò oṣù mẹ́jọ yìí. Ètò Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ Àṣẹ Àṣẹ Àgbáyé para pọ̀ mọ́ ìrírí tó péye tó gba ọ̀nà ẹ̀kọ́ tó dọ́gba. Ó parí pẹ̀lú ìdánwò ìkẹyìn láti dán àwọn ọgbọ́n wọn wò.
A ṣe ètò náà fún àwọn orílẹ̀-èdè láti fi sínú ẹ̀kọ́ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ tiwọn fún àwọn ògbóǹtarìgì onímọ̀-ẹ̀tọ́. Àwọn Orílẹ̀-èdè ọmọ ẹgbẹ́ lè fọwọ́ sí ìwé-ẹ̀rí tí a fún ní àṣẹ nípasẹ̀ Ìrántí Ìmòye (MoU) pẹ̀lú WIPO. Àwọn ọ́fíìsì IP ń pinnu bí a ṣe lè dá ètò náà mọ̀, fún àpẹẹrẹ gẹ́gẹ́ bí àwọn ẹ̀bùn sí ìwé-ẹ̀rí àdúgbò tàbí ẹ̀kọ́ tí ń tẹ̀síwájú. Èyí ń ṣẹ̀dá àwọn ìṣírí tó lágbára fún àwọn olùkópa láti mú kí àwọn ọgbọ́n ìkọ̀wé ìwé-ẹ̀tọ́ wọn sunwọ̀n síi.
Hungary àti Paraguay fọwọ́ sí IPTDP ní ìfọwọ́sowọ́pọ̀ nígbà ìpàdé gbogbogbòò WIPO tó kẹ́yìn. Wọ́n dara pọ̀ mọ́ Argentina, Kenya, Nigeria, Peru, Serbia, àti Uganda láti fún àwọn oníṣègùn wọn ní àǹfààní afikún.
Kí ló mú kí Ètò Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ Àkọsílẹ̀ Ẹ̀tọ́ Àṣẹ Àgbáyé yàtọ̀? Ètò náà ń fúnni ní ìrírí tó dára. Àwọn olùkópa ń kojú àwọn ìpèníjà ìkọ̀wé ayé gidi pẹ̀lú ìmọ̀ràn láti ọ̀dọ̀ àwọn olùkọ̀wé ẹ̀tọ́ àṣẹ àgbáyé. Ìmọ̀ yìí ń ran àwọn ògbóǹkangí tuntun àti àwọn tó ń yọjú lọ́wọ́ láti mọ ibi tí wọ́n nílò láti mú sunwọ̀n sí i láti kọ́ àwọn ẹ̀tọ́ àṣẹ tó wúlò fún ìṣòwò. Wọ́n ń jáde láti inú ètò náà pẹ̀lú àwọn ọgbọ́n tó lágbára tí a nílò láti túmọ̀ ìṣẹ̀dá tuntun sí ìdàgbàsókè ọrọ̀ ajé.
Fún àwọn olùṣẹ̀dá, èyí ń fún àwọn ògbógi ìwé-àṣẹ tí wọ́n ti kọ́ dáadáa ní àǹfààní láti darí wọn láti ìṣẹ̀dá sí ààbò tí wọ́n ti ṣetán láti ọjà.
